ใคร เป็นผู้ออกแบบ ทัชมาฮาล ?

โดย รศ.ดร.ต่อตระกูล ยมนาค

ใคร เป็นผู้ออกแบบ ทัชมาฮาล ? อนุสาวรีย์แห่งความรัก ที่ได้ชื่อว่าสวยที่สุดในโลก สถาปนิกใหญ่ คือ Ustad Ahmad Lahauri (อุสตัด อาหมัด ลาเฮารี) ชาวเปอร์เซีย

ทัชมาฮาล (Taj Mahal) ไม่ได้เป็นเพียงสุสานที่สวยงามที่สุดในโลก แต่ยังเป็นโครงการวิศวกรรมที่ยิ่งใหญ่ที่สุดแห่งศตวรรษที่ 17 โดยใช้เวลาสร้างนานถึง 22 ปี (ค.ศ. 1632–1653) ด้วยรายละเอียดที่น่าทึ่งดังนี้ :

1. คณะผู้ออกแบบและศิลปิน (Architects & Artists) ทัชมาฮาลไม่ได้ถูกออกแบบโดยคนเพียงคนเดียว แต่เป็นผลงานของ “คณะสถาปนิก” ภายใต้การดูแลของจักรพรรดิชาห์ ชะฮัน โดยมีชื่อสำคัญดังนี้:
* หัวหน้าสถาปนิก (Chief Architect): Ustad Ahmad Lahauri (อุสตัด อาหมัด ลาเฮารี) ชาวเปอร์เซีย ซึ่งเป็นหัวหน้าผู้ออกแบบ ผู้วางผัง ทั้งหมด
* ผู้ดูแลการก่อสร้าง: Ustad Isa (อุสตัด อิซา)
* ศิลปินผู้ออกแบบโดม: Ismail Afandi (อิสมาอิล อาฟันดี) จากจักรวรรดิออตโตมัน
* นักเขียน อักษรประดับ(Calligrapher): Amanat Khan (อามานัต ข่าน) ผู้ออกแบบอักษรอาหรับประดับบนตัวอาคาร
* ศิลปินประดับหินอัญมณี: ใช้ช่างฝีมือชั้นสูงจากอิตาลีและฝรั่งเศส มาร่วมกับช่างชาวอินเดียเพื่อทำลวดลาย Pietra Dura (การฝังหินสีลงในเนื้อหินอ่อน)

2. วัสดุก่อสร้างและแหล่งที่มา มีการใช้แรงงานช้างกว่า 1,000 เชือก เพื่อขนส่งวัสดุจากทั่วทวีปเอเชีย:
* หินอ่อนสีขาว (White Marble): นำมาจากเมือง Makrana ในรัฐราชสถาน (เป็นหินอ่อนคุณภาพสูงสุดที่แสงสามารถทะลุผ่านได้เล็กน้อย)
* หินอัญมณี (Semi-Precious Stones): มีการใช้หินถึง 28 ชนิด เช่น:
* หินลาปิส ลาซูลี (Lapis Lazuli): จากอัฟกานิสถาน
* หินหยก (Jade & Crystal): จากจีน
* หินเทอร์ควอยซ์ (Turquoise): จากทิเบต
* หินแซฟไฟร์ (Sapphire): จากศรีลังกา
* หินคาร์เนเลียน (Carnelian): จากอาระเบีย
* อิฐโครงสร้าง: เผาในพื้นที่รอบเมืองอัครา (ใช้เป็นโครงสร้างด้านในก่อนบุด้วยหินอ่อน)

3. งบประมาณ (Budget)
* ค่าก่อสร้างในสมัยนั้น: ประมาณ 32 ล้านรูปี
* มูลค่าปัจจุบัน: หากคำนวณตามค่าเงินและราคาวัสดุในปัจจุบัน จะมีมูลค่าสูงกว่า 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (หรือประมาณ 35,000 ล้านบาท) ขึ้นไป

4. รายละเอียดทางวิศวกรรมที่น่าสนใจ
* ฐานราก: เนื่องจากสร้างติดแม่น้ำยมุนา วิศวกรสมัยนั้นใช้วิธี “ขุดบ่อน้ำลึก” แล้วถมด้วยหินและทรายเพื่อทำเป็นฐานรากที่ยืดหยุ่น ป้องกันแผ่นดินไหวและการทรุดตัวจากน้ำกัดเซาะ
* หอคอยเอียง (The Minarets): หอมินาเรตทั้ง 4 มุม ถูกออกแบบให้ เอียงออกด้านนอกเล็กน้อย เพื่อที่ว่าหากเกิดแผ่นดินไหว หอคอยจะล้มลงด้านนอก ไม่ล้มทับโดมประธานตรงกลาง

เกร็ดน่ารู้: มีเรื่องเล่า (ที่นักประวัติศาสตร์ส่วนใหญ่ระบุว่าเป็นเพียงตำนาน) ว่าจักรพรรดิชาห์ ชะฮัน สั่งตัดมือช่างหลังจากสร้างเสร็จเพื่อไม่ให้สร้างสิ่งที่สวยงามกว่านี้ได้อีก

เป็นเรื่องไม่จริง !!!เพราะมีหลักฐานว่า มีช่างหลายคนได้ไปสร้างโครงการอื่นต่อ หลังเสร็จงานนี้

*** ทุกเช้าวันจันทร์พบกับเรื่องราวที่น่าสนใจในวงการก่อสร้าง ในความรู้ชุด
“เปิดสมองมองก่อสร้าง” ค้นหา สรรหา นำมาเสนอ เป็นประจำ โดยอาจารย์ต่อ