โดย รศ.ดร.ต่อตระกูล ยมนาค
เครื่อง 3D Concrete Printer เป็นจริงวันนี้แล้วหลังการทำนาย กว่า 50 ปีที่แล้ว ไว้ใน หนังสือ **”Future Shock”** (พิมพ์ครั้งแรกปี 1970) โดย **Alvin Toffler**
เป็นหนังสือที่ทรงอิทธิพลมากในการทำนายการเปลี่ยนแปลงของสังคมโลก แม้เนื้อหาหลักจะเน้นไปที่ “สภาวะทางจิตวิทยา” ของผู้คนที่ปรับตัวไม่ทันกับการเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็ว แต่ Toffler ได้เขียนถึงแนวโน้มของ **งานวิศวกรรมและการก่อสร้าง** ไว้อย่างน่าสนใจ ซึ่งสอดคล้องกับเทรนด์ในปัจจุบันมาก
ประเด็นสำคัญที่เขาทำนายไว้เกี่ยวกับการก่อสร้างมีดังนี้ครับ:
1. การเปลี่ยนจาก “ถาวรภาพ” เป็น “ชั่วคราว” (From Permanence to Transience)
Toffler เสนอว่าในอดีต มนุษย์สร้างอาคารเพื่อให้คงอยู่ตลอดไป (เช่น พีระมิดหรือวิหาร) แต่ในอนาคต อาคารจะมีลักษณะเป็น **”สิ่งของที่ใช้แล้วทิ้ง” (Disposable)** หรือมีอายุการใช้งานสั้นลง เพื่อให้สอดคล้องกับการใช้งานที่เปลี่ยนไปอย่างรวดเร็ว
2. อาคารแบบถอดประกอบได้ (Modular & Mobile Structures)
เขามองเห็นภาพของอาคารที่ไม่ยึดติดกับที่ดินเพียงอย่างเดียว แต่จะเป็นระบบ **Modular** ที่สามารถ: ถอดประกอบได้:** เมื่อความต้องการใช้งานเปลี่ยนไป ก็แค่ถอดชิ้นส่วนออกแล้วประกอบใหม่ เคลื่อนย้ายได้:** เขามองถึงอนาคตที่ “บ้าน” อาจจะย้ายตำแหน่งได้ตามเจ้าของงาน หรือตามสภาพเศรษฐกิจ
3. การก่อสร้างแบบอุตสาหกรรม (Industrialization of Construction)
Toffler ทำนายว่าการก่อสร้างจะย้ายจากหน้างาน (On-site) เข้าสู่โรงงานมากขึ้น (Off-site Construction) โดยใช้กระบวนการผลิตแบบ Mass Production เหมือนการผลิตรถยนต์ เพื่อเพิ่มความเร็วและลดต้นทุน ซึ่งตรงกับเทรนด์ **Prefabricated** และ **Modular Construction** ในปัจจุบันอย่างแม่นยำ
4. อาคารที่ตอบสนองต่อเทคโนโลยี (Sub-ocean & Space Construction)
ในหนังสือยังมีการกล่าวถึงการขยายขอบเขตการก่อสร้างไปสู่พื้นที่ใหม่ๆ เช่น: *เมืองใต้สมุทร:** การสร้างที่อยู่อาศัยใต้ทะเลเพื่อรองรับประชากรที่เพิ่มขึ้น โครงสร้างในอวกาศ:** ซึ่งในยุคนั้น (ช่วงโครงการ Apollo) ถือเป็นเรื่องที่ตื่นเต้นมาก
5. ความหลากหลายของรูปแบบ (Overchoice)
เขาเชื่อว่าเทคโนโลยีการผลิตใหม่ๆ จะทำให้เราไม่ต้องสร้างบ้านหน้าตาเหมือนกันหมด (Mass Customization) คอมพิวเตอร์จะช่วยให้อาคารมีความหลากหลายทางสถาปัตยกรรมมากขึ้นในราคาที่ถูกลง
**มุมมองเพิ่มเติมสำหรับนักวิศวกรรม:**
สิ่งที่ Toffler แม่นยำมากคือเรื่อง **”ความเร็ว” (Acceleration)**
เขาเตือนว่า นวัตกรรมใหม่ๆ จะเข้ามาเร็วมากจนกฎหมายก่อสร้างหรือมาตรฐานวิศวกรรมแบบเดิมปรับตัวตามไม่ทัน ซึ่งเป็นสิ่งที่คนในวงการก่อสร้างปัจจุบันกำลังเผชิญอยู่จริงๆ เช่น การพยายามนำ 3D Printing หรือวัสดุใหม่ๆ มาใช้แต่ยังติดข้อกำหนดเดิมๆ
ในภาพคือเครื่องจักร 3 ขา สำหรับผลิตบ้านคอนกรีต แบบย้ายไปติดตั้งในที่ก่อสร้างง่ายๆ ออกแบบบ้านแบบไหนก็ได้ ใส่เข้าไปในเครื่องนี้ ก็จะพิมพ์บ้านคอนกรีตออกมาได้ทันที
รูปสุดท้ายคือแบบอาคารล้ำยุค ที่ บ. ปูนซีเมนต์ไทย รับนำเครื่อง 3D Concrete Printer (อีกรุ่นหนึ่ง) ไปตั้งแล้วฉีด รีดคอนกรีตออกมาเป็นอาคาร ตามแต่ละแบบได้ทันที
ส่วนรูปแรกๆ เป็นเครื่อง Concrete 3D Printer แบบ3 ขา ที่ออสเตรเลียทำขึ้นล่าสุด
* ทุกเช้าวันจันทร์พบกับเรื่องราวที่น่าสนใจในวงการก่อสร้างในบทความชุด
“เปิดสมองมองก่อสร้าง”
นำเสนอโดยอาจารย์ต่อ
